روند تغییرات گذران اوقات فراغت در میان دانشجویان غیربومی ‌دانشگاه فردوسی مشهد

نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان

1 استادیارجامعه‌شناسی، گروه علوم اجتماعی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

2 دانشجوی کارشناسی ارشد برنامه‌ریزی رفاه اجتماعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

3 دانشجوی کارشناسی علوم اجتماعی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.

چکیده

هدف از انجام این پژوهش، بررسی چگونگی گذران اوقات فراغت در میان دانشجویان غیربومی دانشگاه فردوسی است.‌ دانشجویان غیربومی ‌به‌دلیل داشتن شرایط خاص، روند متفاوتی را در ترم‌های‌ مختلف در مورد گذران اوقات فراغت، تجربه می‌کنند. ‌ورود به فضای جدید و در اغلب موارد، تجربۀ جدید زندگی در یک کلان‌شهر، افراد را با انواع متفاوتی از شیوه‌های گذران اوقات فراغت آشنا می‌کند.‌ درواقع، یک دانشجوی غیربومی‌، پس از ورود به شهر محل تحصیل، اوقات فراغت خود را با دوستان خود شریک می‌شود و خانواده، نقش بسیار اندکی در گذران اوقات فراغت وی ایفا می‌کند. ‌آزادی عمل بیشتر، داشتن زمان فراغت بیشتر، آشنایی با دوستان جدید، آشنایی با شیوه‌های متفاوت گذران اوقات فراغت در یک کلان‌شهر، فرصت آشنایی با جنس مخالف، و بسیاری دیگر از موارد، موجب تفاوت‌های‌ گسترده‌ای در شیوۀ گذران اوقات فراغت دانشجویان غیربومی ‌می‌شود. ‌روش انجام این پژوهش، کیفی بوده است؛ به‌این‌ترتیب که ‌با 40 نفر از دانشجویان غیربومی، ‌مصاحبۀ عمیق فردی انجام شده و درنهایت، با رسیدن به اشباع نظری، مصاحبه‌ها‌ در سه مرحله، کدگذاری و درنهایت، تحلیل شده‌اند. ‌یکی از مهم‌ترین نتایج این پژوهش، کاهش زمان فراغت در ترم‌های‌ پایانی است.‌ همچنین، شیوۀ گذران اوقات فراغت دانشجویان غیربومی‌ در ترم‌های‌ پایانی، تفاوت‌هایی دارد که در قسمت یافته‌ها‌ مطرح و بررسی شده است.‌ به‌طورکلی، فعالیت در شبکه‌های‌ اجتماعی، ارتباط با جنس مخالف، خیابان‌گردی و رفتن به پارک، از مهم‌ترین فعالیت‌های‌ فراغتی دانشجویان است.‌ بیش از بیست نوع از شیوه‌های گذران اوقات فراغت (براساس مصاحبه‌های‌ انجام‌شده) در طول مقاله شرح داده شده است.‌

کلیدواژه‌ها

موضوعات


الهام‌پور، حسین؛ و پاک‌سرشت، محمدجعفر (1382).‌ بررسی الگوی گذران اوقات فراغت دانشجویان دانشگاه شهید چمران.‌ مجله علوم تربیتی و روان‌شناسی، 3(3و4)، 62-39.‌

ترکاشوند، علی (16/4/1386). اسرار تاریخی اوقات فراغت.‌ روزنامه ایران،  برگفته از: http://www.magiran.com/npview.asp?ID=1438109‌

دومازیه، ژوفر (1375).‌ مقدمه‌ای بر جامعه‌شناسی فراغت (مترجم: علی اسدی). مجله فرهنگ و زندگی، 12، 35-25.

دیاری، مرتضی (1396).‌ بررسی تحول گذران اوقات فراغت دانشجویان غیربومی‌دانشگاه فردوسی مشهد (طرح پژوهشی). تهران: وزارت علوم، تحقیقات و فناوری.‌

ذکایی، محمدسعید (1386). تحول الگوی اوقات فراغت در جوامع غربی و ایران. فصلنامه رشد آموزش علوم اجتماعی،‌ 35، 35-30.

ربانی، رسول؛ و شیری، حامد (1388).‌ اوقات فراغت و هویت اجتماعی.‌فصلنامهٔ تحقیقات فرهنگی ایران، 2(4)، 242-209.‌ doi: 10.7508/IJCR.2009.08.007

روجک، کریس (1388).‌ نظریه اوقات فراغت: اصول و تجربه‌ها‌‌ (مترجم: عباس مخبر).‌ تهران: نشر شهر.

زاکانی،احمد؛ شجاع‌الدین، صدرالدین؛ و زاکانی، زهره (1389).‌ تعیین جایگاه فعالیت‌های‌ ورزشی در نحوه گذران اوقات فراغت دانشجویان دانشکده علوم اقتصادی و تعیین ارتباط آن با برخی از عوامل اثرگذار.‌ فصلنامه مطالعات مدیریت ورزشی، 7، 158-139.‌

زیاری، کرامت‌الله؛ و مهدنژاد، حافظ (1388).‌ مبانی و تکنیک‌های‌ برنامه‌ریزی شهری (چاپ اول). چابهار: انتشارات دانشگاه بین‌المللی چابهار.

ساروخانی، باقر؛ و میرزایی ملکیان، محمد (1390).‌ رابطهٔ بین نحوهٔ گذران اوقات فراغت و هویت ملی جوانان شهر تهران.‌ فصلنامه مطالعات جامعه‌شناختی ایران، 1(2)، 28-1.

سازمان ملی جوانان (1384).‌ برنامه ساماندهی اوقات فراغت جوانان شهر تهران. تهران: انتشارات سازمان ملی جوانان.

سرایی، محمدحسین (1391).‌ عوامل مؤثر بر گذران اوقات فراغت در مناطق شهری ایران: مطالعه موردی منطقه 8 شهر مشهد. فصلنامه برنامه‌ریزی منطقه‌ای، 7، 37-25.

صادقی، رسول؛ بلالی، اسماعیل؛ و محمدپور، احمد (1389).‌ نابرابری اجتماعی در حوزهٔ فراغت. فصلنامه رفاه اجتماعی، 39، 389-357.

علوی‌زاده،سیدامیر (1385).‌ بررسی چگونگی و نحوهٔ گذران اوقات فراغت بانوان شهر کاشمر.‌فصلنامه جمعیت، 63و64، 84-61.

کوزر، لوئیس (1384).‌ زندگی و اندیشهٔ بزرگان جامعه‌شناسی (مترجم: محسن ثلاثی).‌ تهران: انتشارات علمی.

لطفی‌زاده،سعید (1391).‌ بررسی رابطهٔ وضعیت گذران اوقات فراغت جوانان شهری با پایگاه اقتصادی‌ـ‌‌اجتماعی. فصلنامه بررسی‌ها‌ی آمار رسمی ایران، 80، 54-23.

مجدالدین، اکبر (1377) بررسی ساختار ارزشی ایستار رزمندگان در دو مقطع جنگ و پس از جنگ با تأکید بر نحوهٔ گذران اوقات فراغت (رسالهٔ دکتری). دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

محمدپور،احمد؛ صادقی، رسول؛ و رضایی، مهدی (1389).‌ روش‌های‌ تحقیق ترکیبی به عنوان سومین جنبش روش‌شناختی: مبانی نظری و اصول عملی جامعه‌شناختی کاربردی.‌ فصلنامه جامعه‌شناسی کاربردی، 21(2)، 100-77.‌

مسلمی، رقیه (1390).‌ بررسی عومل مؤثر بر گذران اوقات فراغت در جویبار (پایان‌نامه کارشناسی ارشد). دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه بابلسر، دانشگاه مازندران، ایران.

موموندی، افسر(1380).‌ بررسی گذران اوقات فراغت نوجوانان و جوانان شهر ورامین (طرح پژوهشی). تهران:  وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی‌.‌

میرمحمدتبار، سیداحمد؛ نوغانی دخت‌بهمنی، محسن؛ و مسلمی، رقیه (1394).‌ عوامل مؤثر بر گذران اوقات فراغت: فرا تحلیلی ار پژوهش‌های‌ موجود.‌ فصلنامه برنامه‌ریزی رفاه و توسعه اجتماعی، 24، 195-164.

واصفیان، فرزانه؛ باقری، محمد؛ ازادی‌پور، شیوا؛ و واصفیان، فریبا (1393).‌ بررسی نحوهٔ گذراندن اوقات فراغت دانشجویان دانشگاه آزاد اردستان.‌ فصلنامه مطالعات جامعه‌شناختی جوانان، 13، 156-145.

هاشمی‌، ضیاء (1389).‌ بررسی سبک‌های‌ فراغتی دانشجویان شهر تهران (طرح پژوهشی). تهران: وزارت علوم، تحقیقات و فناوری.‌

Bouillet, D.‌, Ilišin, V.‌, & Potočnik, D.‌ (2008).‌ Continuity and changes in Croatian university students' leisure time activities (1999-2004).‌ Sociologija i prostor46(2), 123-142.‌

Bourdieu, P.‌ (1984).‌ A social critique of the judgement of taste.‌ Traducido del Francés por R. Nice. Routledge: Londres.‌

Cockerham, W.‌ C.‌, Snead, M.‌ C.‌, & DeWaal, D.‌ F.‌ (2002).‌ Health lifestyles in Russia and the socialist heritage.‌ Journal of Health and Social Behavior43(1), 42-55.‌

Corbin J.‌, & Strauss A. ‌(2008). ‌Basics of qualitative research: techniques and procedures for developing grounded theory.‌ US: SAGE Publication

Hall, S. (2000).‌ Cultural identity and cinematic representation in film a theory: an anthology. In R. Stem & T. Miller (Eds): Blackwell

Jimenez, J.‌ J.‌ (2017).‌ Leisure Activities and Hobbies Preferred by Third Year College Students.‌ Asia Pacific Journal of Multidisciplinary Research, 5(2), 21-25.‌

King, N.‌, & Horrocks, C.‌ (2010). Interviews in qualitative research.‌ Thousand Oaks, CA, US: SAGE Publications

Nagyváradi K., Ilics K.B, Kiss-Geosits, B., Polgár, T. (2013).‌ Young adults' leisure-time habits in the University of Alicante.‌ Journal of Human Sport and Exercise, 8(2), S85-S92.

Shostya, A.‌ (2015).‌ The use of time among college students: A US–China comparison.‌ International Journal of Education7(1), 195-208.‌