فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران

فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران

مصرف، زندگی روزمره و بیگانگی در محلۀ 22 بهمن کرمانشاه

نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان
1 دانشیار جامعه‌شناسی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
2 دانش‌آموختۀ کارشناسی ارشد مطالعات فرهنگی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
چکیده
مقالۀ حاضر، نقش مصرف در زندگی روزمرهٔ ساکنان محلهٔ ۲۲ بهمن در کلان‌شهر کرمانشاه را بررسی کرده است. رویکرد نظری مقاله، مبتنی‌بر نظریۀ هانری لوفور دربارهٔ زندگی روزمره و مصرف بوده و روش پژوهش، مردم‌نگاری است. فنون گردآوری داده نیز شامل مشاهدهٔ مستقیم و مصاحبه بوده است. با ۲۵ نفر از ساکنان محله به شیوهٔ نمونه‌گیری نظری، مصاحبهٔ عمیق انجام شد. یافته‌های مقاله نشان می‌دهند که ساخت محلهٔ ۲۲ بهمن، در اوایل دههٔ 1340 خورشیدی در شمال شهر کرمانشاه آغاز شده و اکنون یکی از برخوردارترین محله‌های شهر است. از میانۀ دههٔ ۱۳۵۰، فضاهای مصرف پیشین که در شهر کهن قرار داشتند، به‌تدریج به این محله منتقل شدند و اکنون به یکی از پررونق‌ترین فضاهای مصرفی شهر تبدیل شده‌اند. ۵۶۵ مغازه در بَرِ خیابان‌های محله وجود دارد که ۵۶۰ مورد آن‌ها، کاربری مصرفی دارند. افزون‌براین، «خیابان برق» نیز به محلی برای نمایش اتومبیل‌های لوکس تبدیل شده است که از ساعت ۷ بعدازظهر تا پاسی از شب فعالیت دارد. در چنین شرایطی، خرده‌نظام‌های آشپزی، مد، خودرو، گردشگری، و تبلیغات، بستر مناسبی را برای مصرف‌گرایی فراهم کرده و از طریق «ازمُدافتادگی» و خیال، ناپایداری را در بطن کالاهای مصرفی جای می‌دهند. افراد، پیوسته در جست‌وجوی دستیابی به کالاهای مصرفی تازه و نوظهور هستند و این وضعیت، همواره آنان را به‌سوی هماهنگی با معیارهای ایدئال مصرف سوق می‌دهد. به‌نظر آنان، این سازوکار تغییر اجتماعی است. خرده‌نظام‌ها و سازوکارهای درونی آن، خلاقیت و خوداتکایی فرد را نشانه می‌گیرد؛ زیرا، سعادت فرد نه در خودبنیادی، همبستگی اجتماعی، و تعاملات انسانی، بلکه در دستیابی به کالاهای مصرفی است که همواره از مُد می‌افتند. بسیاری از مصرف‌کنندگان، به سرنوشت فرودستان و حاشیه‌نشینان شهر کم‌توجه هستند.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


کاظمی، عباس (1383). زندگی روزمره در مراکز خرید شهر تهران (رسالهٔ دکتری جامعه‌شناسی فرهنگی). دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
کریمی، جلیل (1399). جامعه‌شناسی سبک زندگی در مناطق محروم شهر کرمانشاه. کرمانشاه: سازمان جهاد دانشگاهی شهر کرمانشاه.
ارسال نظر در مورد این مقاله
نام را وارد کنید.
نشانی پست الکترونیکی را به درستی وارد کنید.
وابستگی سازمانی را به درستی وارد کنید.
توضیحات را وارد کنید (حداقل 50 حرف)
CAPTCHA Image
شناسه امنیتی را به درستی وارد کنید.

  • تاریخ دریافت 02 مهر 1404
  • تاریخ بازنگری 01 اسفند 1404
  • تاریخ پذیرش 23 فروردین 1405