پژوهشگاه مطالعات فرهنگی، اجتماعی و تمدنی (وزارت علوم، تحقیقات و فناوری) فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران 2008-1847 3 1 2010 04 17 Morphography of Regional Dramatic Rituals of Komijan People ریخت‌نگاری آیین‌های نمایشی بومی مردم کمیجان با نگرشی ویژه بر کهن‌الگوی بلاگردانی 107 124 134 10.7508/ijcr.2010.09.004 FA محمد عارف دکترا تخصصی نمایش‌های مردمی و عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی اراک مریم رئوفی کارشناسی ارشد مردم شناسی Journal Article 2010 04 17 This article attempts to analyze a part of the findings of documentation survey and field work carried out for five years in two cities and 67villages in Komeijan region of Markazi province, Iran, from some new perspectives such as ritual morphography, dramatic origin studies, eastern Scapegoat’s and anthropology of rituals. Using methods of current, and interviewing with 119 of the eldest native settlers ,as informants, and regarding the biochronology of man’s life in this region from the primitive form to civility which have been assigned to go back from the third millennium B.C.up to the present time, the morphography of 48 popular Dramatic Rituals has been determined. Among the findings of the study, one of the Archetypal Dramatic rituals, called Qaraiskurmah in the field of Anthropology of rituals, is Scapegoat’s. All these show the high IQ, innovative mind, and creative artistic tastes of the people in this region of Iran, whether they are Turkish, Persia, or Tats speakers. مقاله حاضر می‌کوشد بخشی از یافته‌های یک پیمایش انجام‌شده را که برگرفته از مطالعات اسنادی و میدانی نگارنده در دو شهر و 67 روستای منطقه کمیجان استان مرکزی ایران طی پنج سال است، از مناظری تازه مانند ریخت‌نگاری آیینی، خاستگاه‌شناسی نمایشی و بلاگردانی شرقی با رویکرد انسان‌شناسی آیین، مورد تجزیه و تحلیل قرار دهد. این پژوهش با استفاده از روش پیمایش و مصاحبه با 119 نفر از سالمندترین افراد ساکن و آگاه محلی انجام شده و با تکیه بر سابقه زیست انسان در منطقه که از هزاره سوم قبل از میلاد مسیح تاکنون نشانه‌شناسی شده، به گردآوری، ثبت و ریخت‌نگاری چهل و هشت آیین نمایشی مردمی پرداخته است. در نهایت، از میان یافته‌های تحقیق به بررسی یکی از کهن‌الگوهای آیینی نمایشی تحت عنوان «قارا ایسکیورمه» می‌پردازد. نتایج حاصل از پژوهش تأیید می‌کند قارا ایسکیورمه (سیاه‌سرفه) یکی از یافته‌های این پژوهش در زمینه بلاگردانی است و بیانگر هوش سرشار، اندیشه بکر و قریحه هنرمندانه مردم روستاه‌های کمیجان ایران اعم از آذری‌ها، فارس‌ها و تات‌ها است. http://www.jicr.ir/article_134_02522a2b2726fb0a03bb19f2d8d9524d.pdf