انسانها همواره در جامعه برای رفع نیازهای خود با یکدیگر در کنش متقابل هستند. امروزه این تعامل با چالشهای زیادی مواجه شده است. یکی از این چالشها، ترجیح افراطی اهداف و منافع فردی و شخصی و نادیده گرفتن منافع دیگری و مصالح جمعی است. در جامعه ایران، این مسئله دارای سابقه است، اما اکنون به صورت حادی درآمده است. هدف اصلی این پژوهش، بررسی علل ترجیح منافع فردی بر منافع جمعی در زندگی روزمره شهروندان تهرانی بوده است. حجم نمونه در این پیمایش از طریق فرمول کوکران به تعداد 385 نفر برآورد شد و دادههای مورد نیاز، به روش نمونهگیری خوشهای چندمرحلهای از مناطق ۱، ۷، ۱۱، ۱۴ و ۲۰ تهران در زمستان 1399 جمعآوری شد. تبیین نیز بر اساس مفاهیم مأخوذ از نظریههای فرهنگ-بنیادِ پارسونز (بیطرفی عاطفی)، مرتون (گروه مرجع و نوآوری) و هومنز (قضیه محرک) و تلفیق آنها صورت گرفت. برای این منظور از آزمونهای دو و چندمتغیره کمک گرفته شد. یافتهها نشان داد که حتی در شرایط ترومایی کرونا، که طبق برخی نظریههای دورکیمی، میباید افراد به علت گسترش حلقه «ما»، مصالح جمعی را برای منافع فردی مقدم بدارند، تعداد قابل ملاحظهای از پاسخگویان (94 درصد)، در حد «متوسط» و «زیاد» منافع فردی را بر منافع و مصالح جمع ترجیح میدهند. نگرش و فرهنگ زرنگی نقش اصلی را در این مسئله دارند. بهطور مشخص، روشن شد که هر چه بیطرفی عاطفی، گرایش به گروههای مرجع، گرایش به نوآوری و گرایش به محرک بیشتر باشد، ترجیح منافع فردی بر منافع جمعی نیز بیشتر است.
نبوی,سید حسین و سلمانی,فاطمه . (1403). «زرنگی» در زندگی روزمره: بررسی برخی علل جامعهشناختی ترجیح منافع فردی بر منافع جمعی در کلانشهر تهران. فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران, 17(3), 105-139. doi: 10.22035/jicr.2024.3280.3561
MLA
نبوی,سید حسین , و سلمانی,فاطمه . "«زرنگی» در زندگی روزمره: بررسی برخی علل جامعهشناختی ترجیح منافع فردی بر منافع جمعی در کلانشهر تهران", فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران, 17, 3, 1403, 105-139. doi: 10.22035/jicr.2024.3280.3561
HARVARD
نبوی سید حسین, سلمانی فاطمه. (1403). '«زرنگی» در زندگی روزمره: بررسی برخی علل جامعهشناختی ترجیح منافع فردی بر منافع جمعی در کلانشهر تهران', فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران, 17(3), pp. 105-139. doi: 10.22035/jicr.2024.3280.3561
CHICAGO
سید حسین نبوی و فاطمه سلمانی, "«زرنگی» در زندگی روزمره: بررسی برخی علل جامعهشناختی ترجیح منافع فردی بر منافع جمعی در کلانشهر تهران," فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران, 17 3 (1403): 105-139, doi: 10.22035/jicr.2024.3280.3561
VANCOUVER
نبوی سید حسین, سلمانی فاطمه. «زرنگی» در زندگی روزمره: بررسی برخی علل جامعهشناختی ترجیح منافع فردی بر منافع جمعی در کلانشهر تهران. فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران, 1403; 17(3): 105-139. doi: 10.22035/jicr.2024.3280.3561
