نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای جامعه‌شناسی فرهنگی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

2 دانشیار جامعه‌شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

چکیده

مفهوم‌پردازی و اندیشه‌ورزی درباره جامعه ایران به‌منزلۀ نوعی جامعه اطلاعاتی یکی از مسائل جدید پس از انقلاب اسلامی ایران محسوب می‌شود؛ ازاین‌رو در بیانات رهبر انقلاب اسلامی، ابعاد و ملاحظات اجتماعی‌ـ‌فرهنگی درباره فناوری‌های اطلاعاتی و ارتباطی، برجسته و قابل‌استخراج است. این مقاله با استفاده از رویکرد نظری «شکل‌گیری، عملکرد، و تأثیرات اجتماعی‌ـ‌‌فرهنگی فناوری» و روش پژوهش اسنادی، تلاش کرده است ضمن مرور نظریه‌های مرتبط جامعه‌شناختی، مهم‌ترین ابعاد اجتماعی‌ـ‌‌فرهنگی فناوری را در بیانات مقام معظم رهبری رمزگذاری، مقوله‌‌بندی و به‌لحاظ نظری، صورت‌بندی کند. بر این اساس، سه بُعد کلیدی عبارتند از: 1) ویژگی‌های ماهوی و انگیزشی و جایگاه اجتماعی‌ـ‌فرهنگی فناوری؛ 2) تمهیدات و ضرورت‌های اجتماعی‌ـ‌فرهنگی فناوری؛ 3) آسیب‌ها و تهدیدهای اجتماعی‌ـ‌فرهنگی فناوری. در مجموع چنین به‌نظر می‌رسد که در اتصال مؤلفه‌های یادشده، علاوه‌بر بعضی ملاحظات نظری اجتماعی‌ـ‌فرهنگی، مضمون‌هایی مانند عقاید دینی، اخلاق، پایه‌های فکری فرهنگی، هویت ملی، تحرک، امنیت، و تأکید بر عاملیت جوانان ایرانی دارای اهمیت هستند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

 
 
چگونه به این مقاله استناد کنیم:
عرفان‌منش، ایمان؛ و صادقی فسایی، سهیلا (1396). واکاوی نظری ابعاد اجتماعی‌ـ‌فرهنگی فناوری در بیانات رهبر انقلاب اسلامی؛ با تأکید بر  ICTS. فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران، 10(1)، 27-1.  doi: 10.22631/ijcr.2017.326
HOW TO CITE THIS ARTICLE
Erfanmanesh, I., & Sadeghi Fasaei, S. (2017). Theoretical exploration of socio-cultural technology aspects in statements of the supreme leader of the Islamic revolution: Relying on ICTS. Journal of Iran Cultural Research, 10(1), 1-27. doi: 10.22631/ijcr.2017.326
http://www.jicr.ir/article_326.html