شناسایی و تحلیل فرصتها و تهدیدهای شبکه‌های اجتماعی در فضای مجازی؛ مورد مطالعه، دانشجویان دانشگاه شهید بهشتی

نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار مدیریت تولید و عملیات، دانشکده مدیریت، دانشگاه امام حسین، تهران، ایران.

2 کارشناس ارشد مدیریت فنّاوری اطلاعات، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

3 استادیار مهندسی صنایع، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

چکیده

امروزه با توجه به رشد فزاینده فنّاوری اطلاعات و ارتباطات در جوامع به‌ویژه در میان قشر فرهیخته دانشگاهی استفاده از این فنّاوری‌ها بخشی از کار روزمره افراد شده است. شبکه‌های اجتماعی نیز یکی از موضوعات مهم و گسترده در فضای مجازی است که بسیاری از افراد در زمینه‌های گوناگون از آن استفاده می‌کنند. بهره‌برداری دانشجویان از این شبکه‌ها به‌مثابه قشر جوان و فرهیخته جامعه بسیار اهمیت دارد. این تحقیق با هدف بررسی و شناسایی فرصت‌ها و تهدیدهای شبکه‌های اجتماعی برای دانشجویان دانشگاه شهید بهشتی صورت گرفته است. جامعه آماریِ تحقیق دانشجویان دانشگاه شهید بهشتی فعال در شبکه‌های اجتماعی است و نمونه آماری به‌صورت تصادفی  شامل 370 نفر است. متغیرهای مستقل تحقیق در قالب فرصت‌ها و تهدیدهای شبکه‌های اجتماعی با مرور ادبیات نظری و پیشینه تحقیق در قالب مدل مفهومی احصا شده و بر اساس آن پرسشنامه تحقیق طراحی شده است. بر مبنای نتایج تحقیق پنج متغیر فرصت‌های شبکه‌های اجتماعی شامل یادگیری الکترونیک، پر کردن اوقات فراغت، سازماندهی گروه‌های اجتماعی، امکان گفت‌و‌گو و آشنایی با فرهنگ‌ها، و همچنین پنج متغیر تهدیدهای شبکه‌های اجتماعی شامل انتقال ارزش‌های غیراخلاقی، سوء‌استفاده، انتشار اطلاعات نادرست، اعتیاد اینترنتی و ارتباطات مخرب بر دانشجویان اثری مثبت و معنادار دارد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


اکبری،  محسن؛  نوع پسند اصیل،  سیدمحمد؛  زاهدفر،  کامران؛ و ناصری، سحر (1393).  بررسی تاثیر مجذوب شدن و ویژگی‌های وب‌سایت بر رضایت و استفاده کاربران از شبکه‌های اجتماعی (مطالعه موردی: فیس‌بوک).  فصلنامه تحقیقات بازاریابی نوین،  4(2)، 110-95.

تافلر،  الوین (1385).  موج سوم (مترجم: شهیندخت خوارزمی).  تهران: نشر علم.

خانیکی، هادی؛ و بابائی، محمود (1390). فضای سایبر و شبکه‌های اجتماعی. فصلنامه انجمن ایرانی مطالعات جامعه اطلاعاتی، 1(1)،  96-71.

دایی‌زاده، حسین؛ فلاح، وحید؛ حسین‌زاده، بابک؛ و حسین‌پور، حسینعلی (1392).  تأثیر فناوری اطلاعات و ارتباطات (ICT) بر مهارت‌های دانش‌آموزان سال سوم متوسطه.  فصلنامه مطالعات جامعه‌شناختی جوانان،  3(9)، 92-75.

رسولی، محمدرضا؛ و مرادی، مریم (1391). میزان مشارکت دانشجویان ارتباطات در تولید محتوای رسانه‌های اجتماعی.  فصلنامه مطالعات فرهنگ-ارتباطات، 13(19)، 140-113.

سلیمانی پور، روح الله (1389). شبکه های اجتماعی، فرصت ها و تهدید ها.  فصلنامه ره‌آوردنور، 31، 19-14. 

عاملی، سیدسعیدرضا (1390). رویکرد دو فضایی به آسیب‌ها، جرایم، قوانین و سیاست‌های فضای مجازی. تهران: انتشارات امیرکبیر.

عبدالوند، محمدعلی؛ و هنری شریف، الهام (1395). ﺷﻨﺎﺳﺎﯾﯽ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺆﺛﺮ ﺑﺮ وﻓﺎداری و ﺗﻌﻬﺪ ﺑﻪ ﻧﺎم و ﻧﺸﺎن ﺗﺠﺎری (ﺑﺮﻧﺪ) در رﺳﺎﻧﻪﻫﺎی اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ. مجله مدیریت توسعه و تحول، 24، 80-69.

علیمرادی، مصطفی (1389). سیر تطور شبکه‌های اجتماعی؛ نگاهی به آغاز و انجام شبکه‌های اجتماعی.  فصلنامه ره‌آوردنور، 31، 13-6. 

مقتدایی، زینب (1393). آسیب‌شناسی اینترنت، فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی. http://vista.ir/page/218810

Hu, C., & Racherla, P. (2008). Visual representation of knowledge networks: A social network analysis of hospitality research domain. International Journal of Hospitality Management, 27(2), 302–312.

Kaplan, A., & Haenlein, M. (2010). Users of the world, unite! The challenges and opportunities of social media. Business Hori-zons, 53(1), 59-68.

Manovich, L. (2002). The language of new media. USA: Massachusetts Institute of Technology.