عوامل مؤثر بر انطباق بین‌فرهنگی دانشجویان خارجی در ایران؛ مطالعه موردی دانشجویان خارجی دانشگاه تهران

نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی

نویسنده

استادیار علوم ارتباطات در جنوب شرق آسیا، دانشکده مطالعات جهان، دانشگاه تهران، تهران، ایران

چکیده

امروزه بین‌المللی‌شدن دانشگاه‌ها و جذب هرچه بیشتر دانشجویان خارجی، به یکی از مهم‌ترین دغدغه‌ها و سیاست‌های وزارت علوم، تحقیقات و فناوری تبدیل شده است. مقاله حاضر در پی بررسی مهم‌ترین عوامل مؤثر بر انطباق فرهنگی‌ـ‌‌اجتماعی دانشجویان بین‌المللی در ایران است. مطالعه موردی این پژوهش، دانشجویان بین‌المللی دانشگاه تهران هستند. داده‌های پژوهش با استفاده از روش پیمایش و از طریق پرسش‌نامه آنلاین و همچنین، به شیوهٔ حضوری در بین دانشجویان خارجی ساکن کوی دانشگاه تهران جمع‌آوری شده است. روی‌هم‌رفته تعداد 284 پرسش‌نامه تجزیه‌و‌تحلیل شده‌ است. نتایج پژوهش نشان داد که میزان انطباق دانشجویان، با عواملی مانند داشتن همراه (به‌عنوان‌مثال، همسر و فرزند) در طول تحصیل، مدت اقامت در ایران، پذیرفته‌شدن از سوی افراد در محیط دانشگاهی و در اجتماع، انتخاب آگاهانه و با انگیزۀ ‌ایران و همچنین، رضایت کلی از زندگی در ایران، به‌طور مثبت و معناداری مرتبط است. قابل‌ذکر است که میزان انطباق، با نوع آشنایی پیشین دانشجویان خارجی با ایران، رابطۀ معناداری نداشت. همچنین، نتایج نشان داد که درحالی‌که بین ویژگی‌های جمعیت‌شناسی‌ای مانند سن و جنسیت و میزان انطباق بین‌فرهنگی، رابطه معناداری مشاهده نشد، دانشجویان مقاطع بالاتر و همچنین دانشجویانی که کشور محل تولد آن‌ها نزدیکی فرهنگی بیشتری با ایران داشت، میزان بیشتری از انطباق بین‌فرهنگی را گزارش کردند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


ببی، ارل (1390). روش‌های تحقیق در علوم اجتماعی (مترجم: رضا فاضل). تهران: انتشارات سمت.

گادیکانست، ویلیام. بی (1396).  نظریه‌پردازی درباره ارتباطات میان‌فرهنگی (مترجم: حسن بشیر و همکاران). جلد 2. تهران: انتشارات دانشگاه امام صادق(ع).

Alavi, M., & Mansor, S. M. S. (2011). Categories of problems among international students in Universiti Teknologi Malaysia. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 30, 1581-1587. doi: 10.1016/j.sbspro.2011.10.307

Anderson, L. E. (1994). A new look at an old construct: Cross-cultural adaptation. International Journal of Intercultural Relations, 18(3), 293-328. doi: 10.1016/0147-1767(94)90035-3

Bennett, M. J. (1986). A developmental approach to training for intercultural sensitivity. International Journal of Intercultural Relations, 10(2), 179-196. doi: 10.1016/0147-1767(86)90005-2

Berry, J. W. (1975). An ecological approach to cross-cultural psychology. Nederlands Tijdschrift voor de Psychologie en haar Grensgebieden 30(1), 51-84

Berry, J. W. (2005). Acculturation: Living successfully in two cultures. International Journal of Intercultural Relations, (29), 697-712. doi:10.1016/j.ijintrel.2005.07.013

David, K. H. (1971). Culture shock and the development of self-awareness. Journal of contemporary Psychotherapy, (4), 44-48. doi:10.1007/bf02110274

Hammer, M. R., Wiseman, R. L., Rasmussen, J. L., & Bruschke, J. C. (1998). A test of anxiety/uncertainty management theory: The intercultural adaptation context. Communication Quarterly, 46(3), 309–326. doi:10.1080/01463379809370104

Jing Wang. (2008). A Study of Resiliency Characteristics in the Adjustment of International Graduate Students at American Universities. Journal of Studies in International Education, 13(1), 22–45. doi:10.1177/1028315307308139

Koh, J. Y., & Bell, W. G. (1987). Korean Elders in the United States: Intergenerational Relations and Living Arrangements. The Gerontologist, 27(1), 66–71. doi:10.1093/geront/27.1.66

Mahmood, H. (2014). An Analysis of Acculturative Stress, Sociocultural Adaptation, and Satisfaction among International Students at a Non-Metropolitan University (Published doctoral dissertation). Western Kentucky University, Bowling Green, Kentucky.

Mustapha, S. M., Rahman, N. S. N. A., & Md.Yunus, M. (2010). Perceptions towards Classroom Participation: A Case Study of Malaysian Undergraduate Students. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 7, 113–121. doi:10.1016/j.sbspro.2010.10.017

Oberg, K. (1960). Cultural Shock: Adjustment to New Cultural Environments. Practical Anthropology, os-7(4), 177–182. doi:10.1177/009182966000700405

Pedersen, P. J. (2010). Assessing intercultural effectiveness outcomes in a year-long study abroad program. International Journal of Intercultural Relations, 34(1), 70–80. doi:10.1016/j.ijintrel.2009.09.003

Poyrazli, S., Kavanaugh, P. R., Baker, A., & Al-Timimi, N. (2004). Social Support and Demographic Correlates of Acculturative Stress in International Students. Journal of College Counseling, 7(1), 73–82. doi:10.1002/j.2161-1882.2004.tb00261.x

Rajapaksa, S., & Dundes, L. (2002). It's a long way home: International student adjustment to living in the United States. Journal of College Student Retention: Research, Theory & Practice4(1), 15-28. doi:10.2190/5hcy-u2q9-kvgl-8m3k 

Savic, S. (2008). Coping with stress: The perspective of international students. Art, Design & Communication in Higher Education, 6, 145–158. doi: 10.1386/adch.6.3.145_1

Seo, S., & Koro-Ljungberg, M. (2005). A Hermeneutical Study of Older Korean Graduate Students’ Experiences in American Higher Education: From Confucianism to Western Educational Values. Journal of Studies in International Education, 9(2), 164–187. doi:10.1177/1028315305274695

Spicer, E. H. (1968). Acculturation. In The International encyclopedia of the social science (pp.21-25). New York: Macmillan.

Triandis, H. C., Bontempo, R., Villareal, M. J., Asai, M., & Lucca, N. (1988). Individualism and collectivism: Cross-cultural perspectives on self-ingroup relationships. Journal of personality and Social Psychology, 54(2), 323. doi: 10.1037/0022-3514.54.2.323

Ward, C., & Kennedy, A. (1993). Psychological and Socio-Cultural Adjustment during Cross-Cultural Transitions: A Comparison of Secondary Students Overseas and at Home. International Journal of Psychology, 28(2), 129–147. doi:10.1080/00207599308247181

Ward, C., & Kennedy, A. (1999). The measurement of sociocultural adaptation. International Journal of Intercultural Relations, 23(4), 659–677. doi:10.1016/s0147-1767(99)00014-0

Ward, C., & Searle, W. (1991). The impact of value discrepancies and cultural identity on psychological and sociocultural adjustment of sojourners. International Journal of Intercultural Relations, 15(2), 209–224. doi:10.1016/0147-1767(91)90030-k

Ward, C., Okura, Y., Kennedy, A., & Kojima, T. (1998). The U-Curve on trial: a longitudinal study of psychological and sociocultural adjustment during Cross-Cultural transition. International Journal of Intercultural Relations, 22(3), 277–291. doi:10.1016/s0147-1767(98)00008-x

Westwood, M. J., & Barker, M. (1990). Academic achievement and social adaptation among international students: A comparison groups study of the peer-pairing program. International Journal of Intercultural Relations, 14(2), 251–263. doi:10.1016/0147-1767(90)90008-k

Wilson, G.P. (2011). Fitting-In: Sociocultural Adaptation of International Graduate Students Northeastern Educational Research Association conference proceedings.

Wilson, J. K. (2013). Exploring the past, present and future of cultural competency research: The revision and expansion of the sociocultural adaptation construct) Doctoral dissertation (. Victoria University, Wellington.

Winkelman, M. (1994). Cultural Shock and Adaptation. Journal of Counseling & Development, 73(2), 121–126. doi:10.1002/j.1556-6676.1994.tb01723.x

Zimmermann, S. (1995). Perceptions of intercultural communication competence and international student adaptation to an American campus. Communication Education, 44(4), 321–335. doi:10.1080/03634529509379022