هدف- این پژوهش، تبیین چگونگی بازتولید حافظه جمعی از جنگ در بستر شبکه‌های اجتماعی با تمرکز بر اینستاگرام است. با توجه به تحول ماهیت حافظه در عصر دیجیتال، این مطالعه در پی آن است که نشان دهد روایت‌های جنگی چگونه در تعامل میان کاربران، رسانه‌ها و ساختارهای پلتفرمی شکل می‌گیرند، بازتفسیر می‌شوند و به حافظه‌ای جمعی تبدیل می‌گردند.

روش‌شناسی-این پژوهش با رویکرد کیفی و با بهره‌گیری از روش مردم‌نگاری شبکه‌ای (نتنوگرافی) انجام شده است. میدان مطالعه، پلتفرم اینستاگرام و جامعه هدف شامل کاربران فارسی‌زبان فعال در تولید و تعامل با محتوای مرتبط با روایت‌های جنگ تحمیلی آمریکایی-صهیونیستی علیه ایران بوده است. داده‌ها به‌صورت هدفمند از میان پست‌ها، کامنت‌ها، هشتگ‌ها و صفحات کلیدی گردآوری شده و حجم داده‌ها شامل ۳۷۵ واحد داده‌ای (۶۰ پست، ۳۰۰ کامنت، ۱۵ صفحه و ۲۰ هشتگ) در نظر گرفته شده است.

یافته‌ها-یافته‌های پژوهش نشان داد که بازتولید حافظه جمعی در اینستاگرام از طریق سازوکارهایی مانند تکرار و بازنشر روایت‌ها، بازتفسیر محتوا، نمادسازی و تعاملات کاربران صورت می‌گیرد. همچنین، چهار چارچوب اجتماعی اصلی در این فرآیند شناسایی شد: کاربران عادی، رسانه‌ها، کنشگران تأثیرگذار و الگوریتم‌های پلتفرم. در بعد نمادین و عاطفی، عناصر بصری، زبان احساسی، نمادهای فرهنگی و روایت‌های داستانی نقش تعیین‌کننده‌ای در تثبیت حافظه جمعی دارند. یافته‌ها همچنین نشان می‌دهد که حافظه جمعی در فضای دیجیتال ماهیتی سیال، چندصدایی و مبتنی بر احساسات دارد.