فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران

فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران

بازنمایی خانواده ایرانی از منظر روابط جنسیتی و نسلی در آگهی‌های تلویزیونی

نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان
1 دانشیار علوم ارتباطات اجتماعی، دانشکده علوم احتماعی دانشگاه تهران
2 دانشجوی کارشناسی ارشد علوم ارتباطات اجتماعی، دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران
چکیده
این پژوهش در بستر مطالعات فرهنگی و از زاویة ­دید فرهنگی‌ـ‌انتقادی به مقولة آگهی‌های تلویزیونی پرداخته است. پژوهش حاضر، برای خوانش فرهنگ از لابلای آگهی‌های تبلیغاتی بر روی نهاد خانواده متمرکز شده­ است و خانواده را از دو بعد جنسیت و نسل، یعنی از منظر روابط جنسیتی و روابط نسلی مورد تحلیل قرار داده است. تمرکز اصلی تحقیق بر محور سیاست بازنمایی آگهی‌های تبلیغاتی تلویزیون سراسری ایران از سبک روابط دوجانبة جنسیتی زن- شوهر و روابط دوجانبة نسلی والد- فرزند در خانواده‌های ایرانی است که در ذیل آن می­توان به فهم ساختار قدرت در خانواده دست یافت. پژوهش با بهره­گیری از روش کیفی نشانه­شناسی بر اساس اصول عام نشانه‌شناسی و با پیروی از اصول «دلالت­های مرتبة اول» که بیشتر در محور هم­نشینی نمود می­یابد و «دلالت­های مرتبة دوم» منتسب به رولان بارت که در محور جانشینی نمودگار است، انجام شده است.
این مطالعه نشان می‌دهد که تبلیغات تلویزیونی در «وجه ذهنی قدرت» با نمایش انگاره­های ذهنی هم‌خوان با نظام مردسالار و در «وجه عینی قدرت» با نمایش کلیشه­هایی که در گام اول مردان (از منظر جنسیتی) و در گام دوم والدین (از منظر نسلی) تصمیم نهایی را می­گیرند، به بازتولید شکاف قدرت و نابرابری در روابط خانوادگی می­انجامد.
کلیدواژه‌ها

Abbotte, P. (1993). Sociology (feminist perspective). London: Routledge
Allen, G. (1385 [2006 A.D]). Rulān Bāret. (Persian translation of Ronald Barthes), translated by: Yazdānju, P. Tehrān: Našr-e Markaz.
Amir Panāhi, M. (1384 [2005 A.D]). Sāxtār-e qodrat dar xānevādeh, madreseh va bāztulid-e mošārekat-e ejtemā’i. (Pāyān nāmeh-ye kāršenāsi-e aršad). Tehrān: Dānešgāh-e Tehrān, Dāneškadeh-ye Olum-e Ejtemā’i.
Ᾱzād Armaki, T., & Ghiāsvand, A. (1383 [2004 A.D]). Jāme’eh šenāsi-e taghyirāt-e farhangi dar Irān. Tehrān: Našr-e Ān.
Bašir, H., & Eskandari, ‘A. (1392 [2013 A.D]). Bāznamāyi-e xānevādeh-ye irāni dar film-e sinamāyi-e “Yeh habeh qand”. Tahqiqāt-e Farhangi-e Irān, 6(2), 143-161.
Baudrillard, J. (1380 [2001 A.D]). Farhang-e resāneh hā-ye goruhi. Translated by: Ahmad Zādeh, Š. Arghanun,  19, 83-124.
Behnām, J. (1350 [1971 A.D]). Sāxtemān-e xānevādeh va x(v)išāvandi dar Irān. Tehrān: Entešārāt-e Xārazmi.
Bernardes, J. (1384 [2005 A.D]). Darāmadi beh motāle’āt-e xānevādeh. (Persian translation of Family studies: An introuction), translated by: Qāziān, H. Tehrān: Našr-e Ney.
Giddens, A. (1381 [2002 A.D]). Jāme’eh šenāsi. (Persian translation of Sociology), translated by: Saburi, M. Tehrān: Našr-e Ney.
Jugenheimert. D. & White, G. (1991). Basic advertising. Chicago: Cincinnati: College Division, South-Western
Kousari, M., Azizi, F., & Azizi, H. (1393 [2014 A.D]). Bāznamāyi-e zanān dar tablighāt-e televiziuni-e pudr-e lebās šuyi-e Persil. Tahqiqāt-e Farhangi-e Irān, 7(4), 189-212.
Lājavardi, H. (1376 [1997 A.D]). Sāxtār-e qodrat-e xānevādeh. (Pāyān nāmeh-ye kāršenāsi-e aršad). Tehrān: Dānešgāh-e Tehrān, Dāneškadeh-ye Olum-e Ejtemā’i.
‎Lull, J. (1378 [1999 A.D]). Resāneh, ertebātāt va farhang: Rahyāfti jahāni. (Persian translation of media, communication, culture: A global approach), translated by: Nekudast, M. Tehrān: Entešārāt-e Mu’aseseh-ye Irān.
Mifaxrāyi, T. (1379 [2000 A.D]). Ᾱvā-ye xāmuš dar goftmān-e tabligh. In majmu’eh maqālāt-e naxostin hamāyeš-e san’at-e tablighāt-e Irān. Edāreh-ye Kol-e Tablighāt-e Vezārat-e Farhang va Eršād-e Eslāmi.
Noller, P., & Victor C. (1991). The adolescent in family. London: Routledge
Olson, d. (1999). The measurement of family power by self report & behavioral methods. Journal of Marriage and the Family, 31, 545-550.
Pāyāndeh, H. (1385 [2006 A.D]). Qerā’ati naqādāneh az āgahi hā-ye tejāri dar televiziun. Tehrān: Našr-e Ruznegār.
Sabār, Š. (1384 [2005 A.D]). Ᾱgahi hā-ye tablighāti dar fazā-ye jahāni- mahali šodan.  (Pāyān nāmeh-ye kāršenāsi-e aršad). Tehrān: Dānešgāh-e Tehrān, Dāneškadeh-ye Olum-e Ejtemā’i.
Saburi, H. (1375 [1996 A.D]). Barresi-e sāxtār-e tuzi’ـ e qodrat dar xānevādeh. (Pāyān nāmeh-ye kāršenāsi-e aršad). Tehrān: Dānešgāh-e Šahid Behešti, Dāneškadeh-ye Olum-e Ejtemā’i.
Šālbāf, A. (1385 [2006 A.D]). Barresi-e ta’sir-e tahsilāt-e zan bar tuzi’-e qodrat dar xānevādeh. (Pāyān nāmeh-ye kāršenāsi-e aršad). Tehrān: Dānešgāh-e Ᾱzād-e Eslāmi Vāhed-e Olum-e Tahqiqāt.
Sāruxāni, B. (1385 [2006 A.D]). Moqadameh-i bar jāme’eh šenāsi-e xānevādeh. Tehrān: Entešārāt-e Soruš.
Selby, K., & Cowdery, R. (1380 [2001 A.D]). Rāhnamā-ye barresi-e televiziun. (Persian translation of How to study television), translated by: Ᾱmeri Mahābādi, A. Tehrān: Entešārāt-e Soruš.
Stern, B. (1993). Feminist literary criticism and the deconstruction of ads: A postmodern view of advertising and consumer responses. Journal of Consumer Research, 19, 556-566.
Tāki, G., & Naxa’i, M. (1394 [2015 A.D]). Nahveh-ye bāznamāyi-e ide’uluži dar ruznāmeh hā-ye dāxeli va xāreji darbāreh-ye barnāmeh-ye hasteh-ie Irān. Tahqiqāt-e Farhangi-e Irān, 8(1), 131-149
Zeymarān, M. (1382 [2003 A.D]). Darāmadi bar nešāneh šenāsi-e honar. Tehrān: Našr-e Qeseh.
ارسال نظر در مورد این مقاله
نام را وارد کنید.
نشانی پست الکترونیکی را به درستی وارد کنید.
وابستگی سازمانی را به درستی وارد کنید.
توضیحات را وارد کنید (حداقل 50 حرف)
CAPTCHA Image
شناسه امنیتی را به درستی وارد کنید.

  • تاریخ دریافت 14 اردیبهشت 1394
  • تاریخ بازنگری 08 تیر 1394
  • تاریخ پذیرش 01 بهمن 1394