فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران

فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران

انگیزش های نویافتة تحولات هویتی زنان در آموزش عالی

نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری جامعه‌شناسی فرهنگی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد دهاقان
2 استادیار انسان‌شناسی پژوهشکدۀ مطالعات فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
چکیده
همزمان با تحولات مدرن و تجربۀ تجدد، شاهد دگرگونی‎های متعددی در اشکال زندگی روزمره هستیم؛ تحولاتی که زنان نیز به‌عنوان عاملانی با نقش‎های جنسیتی متفاوت در جامعه تجربه خواهند کرد و به دگرگونی معناهای ذهنی و به تبع آن دگرگونی در نقش‌های اجتماعی آنها می‎انجامد. تغییراتی در انگیزه و تمایلات زنان که به‎منظور تحقق خود و انتخاب مسیرهای جدید در راستای آرمان‌های هویتی، آنها را به سمت بازاندیشی در هویت و تغییرات فردی و اجتماعی هدایت خواهد کرد. این مقاله با روش نظریۀ زمینه‌ای به بررسی عملکرد و تجربۀ انگیزشی زنان از منظر خودشان و با منطق ذهنیت کنشگر فردی پرداخته و از طریق مصاحبه با زنانی که همزمان نقش همسر، مادر، شاغل و دانشجو را دارند، به ارائۀ یک تیپولوژی هویتی از زنان مورد مطالعه با تأکید بر فرایند انگیزشی آنها برای ورود به آموزش عالی می‎پردازد. یافته­های پژوهش نشان می‌دهد شرایطی همچون تجربۀ تجدد و تغییرات نظام ارزشی حول محور زنان، ورود زنان به بازار کار، گسترش فضاهای آموزشی و سرمایه‎های اجتماعی نمادین در ملازمت با انگیزه‎های فردی و اجتماعی در زندگی روزمرۀ زنان منجر به ظهور انگیزشی نو در آنها شده و زنان طی این فرایند برای کاهش تنش‌های حاصل از عدم تحقق انگیزه‌ها و نیازهایشان، استراتژی تحصیل و اشتغال را به‎عنوان راهبردهای تحقق اهداف خود برگزیده‎اند که در این مقاله، بر راهبرد تحصیل تأکید شده است. در پایان، تحلیل حاضر به چهار دسته­بندی انتزاعی از انگیزش‌های نویافتة زنان مورد مطالعه رسیده که شامل 1) انتخاب تحصیل به‌مثابه ابزار مبارزه و رقابت، 2) تحصیل به‌عنوان طرحی مبهم، 3) تحصیل و اشتغال به‌منظورتحقق خود و ۴) تحصیل و اشتغال به‌عنوان مسیری برای ارتقا، آینده‌نگری و استقلال مالی است.
کلیدواژه‌ها

ارسال نظر در مورد این مقاله
نام را وارد کنید.
نشانی پست الکترونیکی را به درستی وارد کنید.
وابستگی سازمانی را به درستی وارد کنید.
توضیحات را وارد کنید (حداقل 50 حرف)
CAPTCHA Image
شناسه امنیتی را به درستی وارد کنید.
دوره 9، شماره 2 - شماره پیاپی 34
تابستان 1395
صفحه 101-129

  • تاریخ دریافت 24 بهمن 1394
  • تاریخ بازنگری 22 فروردین 1395
  • تاریخ پذیرش 31 مرداد 1395