برون‌ایستادگان رادیو‌ـ‌تلویزیون دولتی در ایران

نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار ارتباطات، گروه ارتباطات اجتماعی، دانشکده علوم ارتباطات، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران.

2 دکترای ارتباطات اجتماعی، دانشکده علوم ارتباطات، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران.

چکیده

این مقاله، با طرح کردن مفهوم تازه «برون‌ایستادگی» در مطالعات مخاطب‌شناسی رسانه‌ای، در پی این بوده است که برون‌ایستادگان رادیو‌ـ‌تلویزیون دولتی ایران را ــ‌ کسانی‌که آگاهانه و عامدانه استفاده از این رسانه را کنار گذاشته‌اند و از رویارویی با آن پرهیز می‌کنند ــ‌ مطالعه کند. نویسندگان بر این نظر هستند که تجربه برون‌ایستادگی، در هر جامعه و کشوری متفاوت و منحصربه‌فرد است. این مقاله، معناها و مفهوم‌های ذهنی این افراد را در مورد رادیو‌ـ‌تلویزیون دولتی ایران، با استفاده از ابزار مصاحبه‌های عمقی و با چارچوب روش‌شناختی «نظریه داده‌بنیاد» بررسی کرده و پس از انجام 29 مصاحبه عمقی انفرادی به کفایت نظری رسیده است. نویسندگان از خلال داده‌های برآمده از این مصاحبه‌ها و با پیمودن مراحل کدگذاری و مقوله‌بندی این روش‌شناسی، الگوی نظری‌ای از برون‌ایستادگان تلویزیون دولتی در ایران ارائه داده‌اند. این مقاله که با هدف شناخت ادراک‌های معنایی برون‌ایستادگان به‌عنوان مقدمه‌ای برای به درون کشیدن آن‌ها انجام شده است، 118 مفهوم ذهنی را از درون مصاحبه‌های عمقی انفرادی به‌دست آورده است که این مفهوم‌ها، با ساختن مقوله‌های اصلی، موجب شکل‌گیری الگوی نظری تحلیلی شده‌اند. برمبنای نتایج به‌دست‌آمده، سه گونه برون‌ایستادگی «اعتراض و مقاومت»، «سرگرمی‌خواه ناراضی» و «پرهیز از ابتذال»، شناسایی شده‌اند. نوآوری این مقاله در دستیابی به شناخت مخاطبان از منطق نفی و سلب است و نویسندگان بر این نظرند که سیاست‌گذاری‌های رسانه‌ای در مورد مخاطبان، نیازمند دستیابی به این‌گونه شناخت‌های ژرفانگر است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


آدورنو، تئودور؛ و هورکهایمر، ماکس (1384). دیالکتیک روشنگری (مترجم: مراد فرهادپور، و امید مهرگان). تهران: نشر گام نو.

ازکیا، مصطفی؛ و دربان آستانه، علیرضا (1382). روشهای کاربردی تحقیق. تهران: انتشارات کیهان.

استراوس، آنسلم؛ و کوربین، جولیت (1385). اصول روش تحقیق کیفی: نظریه مبنایی؛ رویه‌ها و شیوه‌ها (مترجم: بیوک محمدی). تهران: انتشارات پ‍ژوه‍ش‍گاه‌ ع‍ل‍وم‌  ان‍س‍ان‍ی‌ و م‍طال‍ع‍ات‌ ف‍ره‍ن‍گ‍ی‌.

آگامبن، جورجو (1387). قانون و خشونت (مترجم: مراد فرهادپور، و امید مهرگان). تهران: فرهنگ صبا.

ببی، ارل (1387). روش‌های تحقیق در علوم اجتماعی (مترجم: رضا فاضل). تهران: سمت.

بنیامین، والتر (1385). عروسک و کوتوله (مقالاتی درباب فلسفه‌ زبان و فلسفه‌ تاریخ) (مترجم: مراد فرهادپور، و امید مهرگان). تهران: انتشارات گام نو.

بنیامین، والتر (1380). خیابان یک طرفه (مترجم: حمید فرازنده). تهران: نشر مرکز.

بنیامین، والتر (1389). کافکا به روایت بنیامین (چاپ اول؛ گردآورنده: هرمان شوپن هویزر، کوروش بیت سرکیس). تهران: نشر ماهی.

رونژر، پیر (1364). مبانی پژوهش در علوم اجتماعی (مترجم: محمد دادگران). تهران: نوآور.

فلیک، اووه (1388). درآمدی بر تحقیق کیفی (مترجم: هادی جلیلی). تهران: نی.

حقیقی، ابراهیم (1374). نظرات مردم تهران درباره رسانه‌ها. طرح تحقیقی به سفارش صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران.

محمد‌پور، احمد (1390). روش تحقیق کیفی ضد روش 1. تهران: انتشارات جامعه‌شناسان.

مارشال، کاترین؛ و راس‌من، گرچن (1377). روش تحقیق کیفی (مترجم: علی پارسائیان، و سید محمد اعرابی). تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی.

Benjamin, W. (1999a). Selected writings (Vol. 2). In M. Jennings, H. Eiland, & S. Gary (Eds.). Cambridge, MA: Harvard University Press.

Benjamin, W. (1999b). The arcades project (H. Eiland, & K.

McLaughlin, Trans.). Cambridge, MA: Harvard University Press.

Charmaz, K. (2006). Constructing grounded theory; A practical guide through qualitative analysis. London: Sage Publications.

Corbin, J. (2007). Basic of qualitative research (3rd ed.). London: Sage Publications.

Depoy, E., & Gitlin, L. (2015). Introduction to research: Understanding and applyingmultiple strategies (3rd ed.). St. Louis: Mosby Press.

Gubrium, J., & Holstein, J. (2001). Handbook of interview research. London: Sage Publications.

Kvale, S. (1996). Interviews: An introduction to qualitative research interviewing. Thousand Oaks, California: Sage Publications

Price, D., & Cameron, Sh. (2009). Business research methods: A practical approach. London, Broadway: Institute of Personnel and Development.

 

 

چگونه به این مقاله استناد کنیم:

خانیکی، هادی؛ و یحیائی، سبحان (1396). برون‌ایستادگان رادیو‌ـ‌تلویزیون دولتی در ایران. فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران، 10(1)، 85-59.   doi: 10.22631/ijcr.2017.328

 

HOW TO CITE THIS ARTICLE

 

Khaniki, H., & Yahyaei, S. (2017). Exteriorists of IRIB in Iran. Journal of Iran Cultural Research, 10(1), 59-85.   doi: 10.22631/ijcr.2017.328