فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران

فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران

الزامات تغییرات فرهنگی از طریق شهرت در فضای مجازی

نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان
محمد علی طالقانی 1
سعید شریفی 2
مجتبی شاهنوشی 2
رضا ابراهیم زاده دستجردی 3
1 دانشجوی دکتری مدیریت رسانه، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان. ایران
2 دانشیار مدیریت فرهنگی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران
3 استادیار مدیریت رسانه، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران
10.22035/jicr.2023.2981.3412
چکیده
مدیریت تغییرات اجتناب‌ناپذیر فرهنگی در فضای مجازی محل نزاع جریان‌های قدرت به‌ویژه نظام شهرت است. دستیابی به تغییرات فرهنگی مطلوب و پایدار نیازمند توجه به الزامات تغییرپذیری است. کم‌توجهی به این الزامات می‌تواند فرایند و محتوای تغییرات را تحت تأثیر قرار دهد. بر این اساس هدف مقاله حاضر به دنبال پاسخ به این پرسش است که تغییرات فرهنگی از طریق شهرت سلبریتی‌ها در فضای مجازی چه الزاماتی دارد؟ روش مطالعه، پدیدارشناسی توصیفی هوسرلی و مبتنی بر روش کولایزی است و جامعه پژوهش چهره‌های فعال در عرصه‌های مختلف علمی، هنر، ورزش و فعالان فضای مجازی هستند. از این میان با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند وابسته به معیار تا سطح اشباع داده‌ها با 16 نفر به‌عنوان نمونه پژوهش مصاحبه نیمه‌ساختاریافته و عمیق صورت گرفت. اعتبار پ‍ژوهش از طریق ممیزان بیرونی، بازگشت به مصاحبه‌شوندگان و توصیف عمیق انجام شد. یافته‌ها نشان داد الزامات تغییرات فرهنگی از طریق سلبریتی‌ها در فضای مجازی را می‌توان در دو سطح کلی ساختاری و محتوایی و در ابعاد شبکه‌سازی بهینه، کنترل مقاومت ساختاری، تحولات خانواده، سرمایه‌سازی اجتماعی در قالب الزامات ساختاری و ابعاد جریان‌سازی فرهنگی، رهبری فرهنگی و توجه به منزلت اجتماعی در قالب الزامات محتوایی قرار داد. نتایج این مطالعه علاوه بر اینکه نقش سلبریتی‌ها را در تغییرات فرهنگی نشان می‌دهد، به عوامل تسهیل‌کننده نفوذ فرهنگ شهرت در جامعه ایران تأکید می‌کند.
کلیدواژه‌ها
تغییرات فرهنگی
الزامات ساختاری
الزامات محتوایی
فضای مجازی
سلبریتی

موضوعات

اسدی، حسین؛ شاه‌قاسمی، احسان (1400). آسیب‌شناسی تأثیر فرهنگ شهرت (شهره‌ها) بر سبک پوشش جوانان (در ایران) از منظر اسلام. دوفصلنامه مطالعات اسلامی آسیب‌های اجتماعی، 3(1)، 64-47.
سلیمانی ساسانی، مجید؛ شهبازی، مهدی؛ قربانی، سینا (1401). فرهنگ شهرت و کنشگری سلبریتی‌ها در اینستاگرام از نظر کاربران ایرانی. فصلنامه مطالعات فرهنگ - ارتباطات، 23(57)، 374-341. doi: 10.22083/jccs.2022.330160.3554
مهربان، مهتاب؛ و شاه‌قاسمی، احسان (1400). ارائه الگوی سواد رسانه‌ای برای دختران نوجوان کاربر اینستاگرام. فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران، 14(1)، 167-147.  doi: 10.22035/jicr.2021.443
مولایی، محمدمهدی (1395). گردش فرهنگ سلبریتی در رسانه‌های اجتماعی: مطالعه فعالیت سلبریتی‌های ایرانی و هوادارانشان در اینستاگرام. جامعه فرهنگ رسانه، 5(21)، 80-57.
Alase, A. (2017). The interpretative phenomenological analysis (IPA): A guide to a good qualitative research approach. International Journal of Education and Literacy Studies, 5(2), 9-19.‌ doi: 10.7575/aiac.ijels.v.5n.2p.9
Algan, E., & Kaptan, Y. (2021). Turkey’s TV celebrities as cultural envoys: the role of celebrity diplomacy in nation branding and the pursuit of soft power. Popular Communication, 19(3), 222-234. doi: 10.1080/15405702.2021.1913494
Anderson, A. (2011). Sources, media, and modes of climate change communication: the role of celebrities. Wiley Interdisciplinary Reviews: Climate Change, 2(4), 535-546. doi: 10.1177/01461672221076209
Armenta, A., Alvarez, M. J., Aguilera, R., Hitlan, R., Federico, C., & Zárate, M. A. (2022). Cultural inertia: Framework of change and intergroup relations. Personality and Social Psychology Bulletin. doi: 10.1177/01461672221076209
Bicharanlou, A., & Shojaeian, Z. (2022). Pseudo-event construction on Instagram by the Iranian female micro-celebrities. Journal of Cyberspace Studies, 6(1), 83-93. doi: 10.22059/JCSS.2022.87379
Furedi, F. (2010). Celebrity culture. Society, 47(6), 493-497. doi: 10.1007/s12115-010-9367-6
Grossmann, I., & Varnum, M. E. W. (2015). Social structure, infectious diseases, disasters, secularism, and cultural change in America. Psychological Science, 26, 311–324. doi: 10.1177/0956797614563765
Haferkamp, H., & Smelser, N. J. (Eds.). (1992). Social change and modernity. Berkeley: University of California Press.
Ibrahim, I. Y., Majic, S., & Hozic, A. A. (2018). ‘It is not about me… but it kind of is’: Celebrity humanitarianism in late modernity. In Race, Gender, and Culture in International Relations (pp. 180-199). Routledge. doi: 10.1111/j.1467-856X.2011.00476.x
Inglehart, R., & Baker, W. E. (2000). Modernization, cultural change, and the persistence of traditional values. American Sociological Review, 65(1), 19–51. doi:10.2307/2657288
Kirilenko, A. P., & Stepchenkova, S. O. (2012). Climate change discourse in mass media: application of computer-assisted content analysis. Journal of Environmental Studies and Sciences, 2(2), 178-191. doi10.1007/s13412-012-0074-z
Luhmann, N. (1982). The differentiation of society . New York: Columbia University Press.
Marsh, D., Hart, P. T., & Tindall, K. (2010). Celebrity politics: The politics of the late modernity?. Political studies review, 8(3), 322-340. doi:10.1111/j.1478-9302.2010.00215.x
Marshall, P. D. (2010). The promotion and presentation of the self: celebrity as marker of presentational media. Celebrity Studies, 1(1), 35-48. doi: 10.1080/19392390903519057
Morling, B., & Lamoreaux, M. (2008). Measuring culture outside the head: A meta-analysis of individualism–collectivism in cultural products. Personality and Social Psychology Review, 12, 199–221. doi: 10.1177/1088868308318260
Nosrati, S., Sabzali, M., Heidari, A. & Sarfi, T. (2020). Chatbots, counselling, and discontents of the digital life. Journal of Cyberspace Studies, 4(2), 174-193. doi:10.1145/3453175
Parsons, T. (1971). Societies: Evolutionary and comparative perspectives. Prentice-Hall.
Petersen, A. (2007). Celebrity juice, not from concentrate: Perez Hilton, gossip blogs, and the new star production. Jump cut: A review of contemporary media, 49.
Redmond, S. (2013). Celebrity and the media. Macmillan Palgrave McMillan.
Rohlinger, D. A., & Corrigall‐Brown, C. (2018). Social movements and mass media in a global context. The Wiley Blackwell Companion to Social Movements, 131-147. doi:10.1002/9781119168577.ch7
Sabbar, S., & Matheson, D. (2019). Mass media vs. the mass of media: a study on the human nodes in a social network and their chosen messages. Journal of Cyberspace Studies, 3(1), 23-42. doi: 10.22059/jcss.2019.271467.1031
Sabbar, S., Abdollahinezhad, A., Heidari, A., & Mohammadi, F. (2021). Knowledge Management in the Age of Unreliable Messages. Do University Students Trust Online Messages? (A Survey from the Middle East). AD-Minister(39), 143-162. doi: 10.17230/ Ad-minister.39.7
Sahlins, M. D. (1960). Evolution and culture. Ann Arbor: University of Michigan Press.
Sarfi, M., Darvishi, M., Zohouri, M., Nosrati, S., & Zamani, M. (2021). Google’s University? An Exploration of Academic Influence on the Tech Giant's Propaganda. Journal of Cyberspace Studies, 5(2), 181-202. doi: 10.22059/jcss.2021.93901
Sarfi, T., Nosrati, S. & Sabzali, M. (2021). The new celebrity economy in cyberspace. Journal of Cyberspace Studies, 5(2), 204-231. doi: 10.22059/JCSS.2021.93903
Shahghasemi, E. (2020). Iranian Celebrities on the Internet. Journal of Cyberspace Studies, 4(1), 77-80. doi:10.22059/jcss.2020.74782
Shahghasemi, E. (2020). Pornography of Poverty: Celebrities’ Sexual Appeal at Service to the Poor?. ‌The 2nd International Conference on Future of Social Sciences and Humanities, Prague. doi:10.33422/2nd.fshconf.2020.09.172
Shahghasemi, E. (2021). Rich kids of Tehran: The consumption of consumption on the Internet in Iran. Society, 58(5), 398-405. doi:10.1007/s12115-021-00626-3
T’Hart, P., & Tindall, K. (2009). Leadership by the famous: Celebrity as political capital. Dispersed Democratic Leadership: Origins, Dynamics, and Implications, 255-278. doi:10.1093/acprof:oso/9780199562992.003.0014
Thrall, A. T., Lollio-Fakhreddine, J., Berent, J., Donnelly, L., Herrin, W., Paquette, Z., ... & Wyatt, A. (2010). Star power: celebrity advocacy and the evolution of the public sphere. The international Journal of Press/Politics, 13(4), 362-385. doi:10.1177/1940161208319098
Tufekci, Z. (2013). “Not this one” social movements, the attention economy, and microcelebrity networked activism". American Behavioral Scientist, 57(7), 848-870. doi:10.1177/0002764213479369
Twenge, J. M., Abebe, E. M., & Campbell, W. K. (2010). Fitting in or standing out: Trends in American parents’ choices for children’s names, 1880–2007. Social Psychological & Personality Science, 1, 19–25. doi:10.1177/1948550609349515
Twenge, J. M., Konrath, S., Foster, J. D., Keith Campbell, W., & Bushman, B. J. (2008). Egos inflating over time: A cross-temporal meta-analysis of the Narcissistic Personality Inventory. Journal of Personality, 76, 875–902. doi: 10.1111/j.1467-6494.2008.00507.x
Varnum, M. E., & Grossmann, I. (2017). Cultural change: The how and the why. Perspectives on Psychological Science, 12(6), 956-972. doi: 10.1177/1745691617699971
Wright, C., & Nyberg, D. (2022). The roles of celebrities in public disputes: Climate change and the Great Barrier Reef. Journal of Management Studies, 59(7), 1788-1816. doi: 10.1111/joms.12800
Zohouri, M., Darvishi, M. & Sarfi, M. (2020). Slacktivism: A critical evaluation. Journal of Cyberspace Studies, 4(2), 152-173. doi:10.22059/JCSS.2020.93911
ارسال نظر در مورد این مقاله
نام را وارد کنید.
نشانی پست الکترونیکی را به درستی وارد کنید.
وابستگی سازمانی را به درستی وارد کنید.
توضیحات را وارد کنید (حداقل 50 حرف)
CAPTCHA Image
شناسه امنیتی را به درستی وارد کنید.

  • تاریخ دریافت 25 شهریور 1401
  • تاریخ بازنگری 20 فروردین 1402
  • تاریخ پذیرش 24 خرداد 1402