نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد ارتباط تصویری، گرافیک و ارتباط تصویری، دانشکدۀ هنر، دانشگاه فنی و حرفه‌ای دختران بیرجند، خراسان جنوبی، ایران

2 استادیار، دکتری پژوهش هنر، ارتباط تصویری، دانشکدۀ معماری و شهرسازی، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران

چکیده

دیوارنگاره‌ها نوعی گرافیک محیطی منظرساز هستند که علاوه‌بر زیباسازی و تلطیف محیط، نقش مؤثری در شکل‌دهی هویت بصری شهر دارند و به‌دلیل ویژگی‌های ساختاری به‌طور گسترده در محیط ایستگاه‌های مترو استفاده می‌شوند. محیط مترو یکی از پرترددترین محیط‌ها در زندگی مدرن شهری است که تأثیر به‌سزایی در تغییرات فرهنگی و هویتی جامعه ایفا می‌کند. ارزیابی نقش و جایگاه گرافیک محیطی به‌عنوان رسانه‌ای قدرتمند در شکل‌دهی و اثرگذاری بر هویت بصری شهر و همچنین بررسی نقش آن در احیای فرهنگ، هنر و هویت ملی و بومی با تجزیه‌و‌تحلیل بخشی از آثار گرافیک محیطی مترو تهران شامل تعدادی از دیوارنگاره‌های ایستگاه‌ها، ازجمله اهداف اصلی پژوهش حاضر به شمار می‌رود. تجزیه‌و‌تحلیل کمّی هفتاد دیوارنگاره از منظر ابعاد مختلف هویت ملی و ارزیابی این آثار ازنظر چگونگی بازنمایی ارکان تشکیل‌دهندۀ بعد فرهنگی هویت ملی و درنهایت تجزیه‌و‌تحلیل کمّی و کیفی این آثار ازنظر محتوایی و ساختاری، شیوه‌های پژوهشی مقالۀ حاضر محسوب می‌شوند. اطلاعات بخش نظری تحقیق به‌روش کتابخانه‌ای و با استفاده از مدارک و اطلاعات موجود و داده‌های بخش تحلیلی پژوهش به‌روش میدانی و با استفاده از ابزار مشاهده، گردآوری شده است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات